प्रकाशित: ४ अक्टोबर २०२६
यो हप्ता Spain मा बस्ने धेरै नेपालीको Facebook र Viber group मा एउटै प्रश्न घुमिरहेको छ: "भाडा बढ्न पाउँदैन भनेको थियो नि, अब के भयो?"
छोटो उत्तर: सरकारले ल्याएका दुईवटा housing decree Congreso de los Diputados ले शुक्रबार २ अक्टोबर २०२६ मा अस्वीकृत गर्यो। त्यसपछि BOE (राज्यको आधिकारिक राजपत्र) मा ती खारेज भएको सूचना पनि प्रकाशित भयो।
यो लेखमा के भयो, किन भयो र तपाईं भाडामा बस्नुहुन्छ भने अहिले के गर्नु ठीक हुन्छ भन्ने कुरा सरल भाषामा लेखेको छु।
के भएको थियो?
मंगलबार सरकारले दुईवटा Real Decreto-ley (आपत्कालीन कानुनी आदेश) पारित गरेको थियो। यस्तो decree तुरुन्त लागू हुन्छ, तर एक महिनाभित्र संसदले "convalidar" अर्थात् अनुमोदन गर्नुपर्छ। अनुमोदन भएन भने त्यो खारेज हुन्छ।
पहिलो decree मा दुई मुख्य कुरा थिए:
- आर्थिक वा सामाजिक रूपमा कमजोर परिवारलाई घरबाट निकालिनबाट रोक्ने
- यस वर्ष सकिने भाडा सम्झौताको अवधि थप्ने
दोस्रो decree Sumar पार्टीले अघि सारेको थियो।
मतदानमा के भयो?
PP, Vox, Junts र UPN ले पहिलो decree विरुद्ध मतदान गरे। Junts को सात सांसदको मत निर्णायक थियो। समाचार अनुसार Junts ले पहिले सरकारसँग वार्ता गरेको थियो, तर अन्तमा समर्थन फिर्ता लियो। दोस्रो decree विरुद्ध १८४ मत परे, पक्षमा १६६।
पहिलो decree को आयु झन्डै २४ घण्टा मात्र रह्यो। बिहीबार बिहानदेखि लागू भएको त्यो शुक्रबार दिउँसो खारेज भयो।
यसको मतलब तपाईंका लागि के हो?
यहाँ धेरै मानिस गल्ती गर्छन्, त्यसैले ध्यान दिनुहोस्।
१. नयाँ संरक्षण अहिले छैन। Decree मा भएको "contract स्वतः थप हुने" व्यवस्था र नयाँ eviction रोक अब लागू छैन। घरधनीसँग "सरकारले २ वर्ष थपिदियो" भनेर माग गर्न मिल्दैन।
२. पुराना अधिकार हराएका छैनन्। पहिलेदेखि लागू भाडा कानुन, तपाईंको contract र अदालतको प्रक्रिया जस्ताको तस्तै छन्। Decree खारेज हुनु भनेको "भाडावालाको कुनै अधिकार रहेन" भन्ने होइन।
३. घरधनीलाई पनि आफूखुसी गर्ने छुट छैन। Rent बढाउने, contract नवीकरण गर्ने वा नगर्ने कुरा अझै तपाईंको सम्झौता र लागू कानुनमा आधारित हुन्छ।
अहिले आफ्नो contract मा के हेर्ने?
कागज निकालेर यी कुरा जाँच्नुहोस्:
- Contract कहिले सुरु भएको थियो र कहिले सकिँदैछ
- त्यो मुख्य बसोबासका लागि हो कि अस्थायी (temporada) हो
- Rent बढाउने नियम (actualización) को clause के भन्छ
- Deposit (fianza) सम्बन्धी कुरा
- घरधनीले पठाएको कुनै लिखित notice
घरधनीले नयाँ rent माग्यो भने मौखिक कुरामा नटुंगिनुहोस्। लिखित रूपमा रकम र कारण माग्नुहोस्, अनि contract सँग मिलाएर हेर्नुहोस्। शंका लाग्यो भने सही कदम बुझ्न सहयोग लिनुहोस्।
Bilbao र Euskadi मा बस्नेले के सम्झने?
Madrid को संसदमा के भयो भन्ने कुराले मात्र Basque Country का सबै housing सहयोग रोकिँदैन। Euskadi को आफ्नै कार्यक्रम छन्, जस्तै Etxebide र भाडा सहयोगका योजना, जसका नियम र आवेदन मिति अलग हुन्छन्। कुनै सहयोगमा आवेदन दिनुअघि सम्बन्धित सरकारी वेबसाइटमा पछिल्लो अवस्था हेर्नुहोस्।
अब के हुन सक्छ?
यसमा अहिले निश्चित भन्न मिल्दैन। विपक्षी दलहरूले यी decree लाई बजारमा हस्तक्षेप भनेर आलोचना गरे, जबकि सरकार र भाडामा बस्नेहरूको संगठनले संरक्षण हटेको भन्दै विरोध गरेका छन्। सडकमा प्रदर्शन भइरहेका छन्, र केही समाचारमा राजनीतिक अस्थिरता वा चाँडै निर्वाचनको सम्भावनाको चर्चा पनि छ।
सरकारले नयाँ प्रस्ताव ल्याउन सक्छ, तर ल्याएको घोषणा मात्र हेरेर नियम लागू भयो भन्ने नठान्नुहोस्। BOE मा प्रकाशित भएपछि मात्र त्यो कानुन हुन्छ।
अन्त्यमा
यो खबरले धेरैलाई चिन्तित बनाएको छ, र त्यो स्वाभाविक हो। तर हतारमा contract परिवर्तन नगर्नुहोस्, न कसैले "अब सबै भाडा बढ्छ" वा "अब केही बढ्दैन" भनेको पत्याउनुहोस्। आफ्नो कागज हेर्नुहोस् र आधिकारिक स्रोतमा भर पर्नुहोस्।
सूचना: यो लेख सामान्य जानकारीका लागि मात्र हो, कानुनी सल्लाह होइन। Eviction notice आएको छ वा भाडा सम्बन्धी विवाद छ भने वकिल वा भाडावाला संगठनसँग सम्पर्क गर्नुहोस्।
स्रोत: El Mundo/Europa Press, Infobae, Público, Moncloa.com का २–३ अक्टोबर २०२६ का रिपोर्टहरू र BOE।
अन्तिम अपडेट: ४ अक्टोबर २०२६

0 Comments